کامپیوتر، برنامه نویسی، هوش مصنوعی، داده کاوی

کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال

فهرست مطالب

همانطور که پیشتر باهم بررسی نمودیم تکنولوژی و کاربردهای اوسینت OSINT شامل شناخت آن در گام نخست و سپس استفاده درست از آن می باشد. در تعریف اوسینت بیان شده است که تکنولوژی اوسینت OSINT به معنای اطلاعات منبع باز open-source intelligence می باشد. در این وضع، هر آنچه در اوسینت به دست می آید از منابعی است که قابل دسترسی عمومی بوده و دقیقاً به منظور دسترسی عمومی مردم پخش شده اند.

برای مطالعه بیشتر در مورد تکنولوژی اوسینت OSINT، ابزارها، و امکانات آن می توانید مقاله ما در این زمینه را مطالعه بفرمایید. در این نوشتار سعی داریم با هم به بررسی کاربردهای اوسینت OSINT در حوزه های مختلف علمی، پژوهشی و تحقیقات بازار بپردازیم.

تالارهای تخصصی هوش مصنوعی و کامپیوتر

هوش مصنوعی چه نقشی در تکنولوژی اوسینت OSINT دارد؟

امروزه جهان دیجیتال به مثابه عرصه قدرت خودنمایی می کند و از جمله اصلی ترین کاربردهای اوسینت OSINT دسته بندی اطلاعات می باشد. امروزه با بمباران اطلاعاتی که هر چند ثانیه حجم کلی داده ها و اطلاعات در جهان دو برابر می شود، لازم است سیستم هایی برای فهرست کردن و دسته بندی سریع و مطمئن محتواهای موجود به کار روند.

یکی از موارد مهم زندگی روزمره ما علم داده data science و سیستم های هوش مصنوعی Artificial Intelligence هستند که از ساعت های هوشمند تا امنیت شبکه ما را در بر می گیرند. در کاربردهای اوسینت OSINT نیز می توان در مراحل مختلف از هوش مصنوعی AI استفاده کرد که به شرح زیر می باشند:

برنامه ریزی، جهت گیری، نیازها، و پیش نیازها:

استفاده از تحلیل های ماشینی برای پردازش اطلاعات حاصل از محاسبات قبلی

گردآوری اطلاعات:

  • پلتفرم های حسگر خودکار autonomous sensor platforms
  • ربات های خزنده شبکه crawlers & scrapers

پردازش اطلاعات:

  • دید ماشینی
  • تشخیص چهره
  • پردازش زبان های طبیعی
  • استخراج موجودیت ها entity extraction
  • یافتن رخدادها event detection
کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال
کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال

تحلیل داده ها:

  • شبکه های عصبی مصنوعی ANN
  • شیب نزول gradient descent
  • همتایابی الگوها
  • عینی سازی
  • تحلیل رویه trend analysis

پخش و انتشار:

  • هشدارهای خودکار
  • گزارش های خودکار
  • ربات های چت chatbot
  • عینک های هوشمند شخصی Personal HUDs

آیا تکنولوژی اوسینت OSINT غیر قانونی است؟

طبق گفته تمامی متخصصان حوزه های کاربردهای اوسینت OSINT، این تکنولوژی تمامی اطلاعات مورد نیاز خود را از اینترنت، رسانه های جمعی، مجلات عمومی و تخصصی، موتورهای جستجوی عمومی آزاد، عکس ها، و مشخصات جغرافیایی به دست می آورد. تمامی این موارد کاملاً آزاد و در نتیجه قانونی هستند.

به گفته دکتر امیر محمد شهسوارانی برنامه نویس Java و JavaScript در انستیتو رزا مایند، در کاربردهای اوسینت OSINT هیچ نیازی به استفاده از روش ها، منابع، و ابزارهای غیرقانونی همچون سرویس های هک نیست. در ضمن، تکنولوژی اوسینت OSINT تنها به استفاده قانونی از منابع آزاد عمومی بدون طبقه بندی اطلاق می شود و بنابراین، شیوه ای کاملاً قانون مدار و حافظ امنیت سایبری cyber security می باشد.

کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال
کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال

انواع تکنیک های موجود در کاربردهای اوسینت OSINT چه هستند؟

به طور کلی می توان تکنیک هایی که در اوسینت به کار می روند را به دو بخش تکنیک های فعال و تکنیک های غیرفعال (منفعل) گردآوری داده ها و اطلاعات تقسیم کرد.

1) تکنیک های فعال گردآوری اطلاعات اوسینت

تکنیک های فعال گردآوری Active collection با کاربردهای اوسینت OSINT به شکل جستجوهای فعال به شناسایی و گردآوری داده ها می پردازند. در این روش، سیستم ها افزون بر کاربرد داده های موجود ( گردآوری منفعل) اقدام به بررسی دامنه ها domain، آدرس ها web addresses، بررسی های ثبت نام گواهی های برای صاحبان اطلاعاتی خاص می پردازند.

امروزه حتی استفاده از اطلاعات جبعه شنی sandbox (محیط های ایزوله برای باز کردن فایل های مشکوک و یا با منبع ناشناس) به یکی از متدهای رایج گردآوری فعال اطلاعات اوسینت OSINT بدل شده است.

2) تکنیک های غیرفعال (منفعل) گردآوری اطلاعات اوسینت

منظور از کاربردهای اوسینت OSINT با تکنیک های منفعل گردآوری Passive collection ترکیب تمام داده های موجود قابل دسترس است. در این سیستم با استفاده از هوش مصنوعی AI و یادگیری ماشینی Machine Learning پلتفرم های مختلف اوسینت به مدیریت، اولویت بندی و کاربرد نتایج و یا حتی حذف داده های پرت غیر مرتبط با اهداف OSINT می پردازند.

تالارهای تخصصی امنیت شبکه

کاربردهای اوسینت OSINT امنیت شبکه چیستند؟

کاربردهای اوسینت OSINT در حوزه های امنیت شبکه network security و امنیت سایبری cybersecurity بسیار گسترده هستند. به طوری که شاید بتوان گفت دیگر یک متخصص امنیت شبکه و یک دوره CEH بدون مهارت های اوسینت OSINT کاملاً منسوخ شده و مربوط به تاریخ هستند.

به گفته دکتر امیر محمد شهسوارانی برنامه نویس و طراح سایت، کاربردهای اصلی اوسینت در امنیت شبکه عمدتاً شامل موارد زیر می باشند:

کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال
کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال

الف) ریسک سنجی سازمان تابعه خودتان:

به طور معمول ریسک سنجی سازمان های خودمان شامل تست نفوذ و مقاومت سنجی است که جزو مباحث هکرهای قانونمند (اخلاقی) Certified Ethical Hackers CEH دسته بندی می شود. این فرآیند شامل شبیه سازی یک حمله سایبری در دنیای مجازی در یک محیط شبیه سازی و بر روی نرم افزارهای خودمان است تا دریابیم نقاط ضعف و آسیب پذیری های سیستم ما کجا هستند. شیوه های تست نفوذ مورد استفاده در کاربردهای اوسینت OSINT عبارتند از:

  • تست نفوذ خارجی external penetration testing
  • ارزیابی تهدیدات سطحی threat surface assessment یا تحلیل سطح حمله attack surface analysis
  • تست نفوذ اپلیکیشن های وب

ب) درک و فهم عامل ها، راهبردها، و اهداف نفوذ:

یکی از کاربردهای اوسینت OSINT درک حملات مبتنی بر مهندسی اجتماعی social engineering است. با استفاده از اوسینت متخصصان امنیت شبکه می توانند دریابند چه تیپ از افراد، سازمان ها، و یا هکرها ممکن است به کدام بخش از اطلاعات سازمان تابعه شان علاقمند باشند.

کاربرد تکنولوژی اوسینت OSINT در دیجیتال مارکتینگ و تحقیقات بازار چگونه است؟

شاید یکی از جذاب ترین حوزه های کاربردی اوسینت OSINT در دنیای امروز، پژوهش های بازار و دیجیتال مارکتینگ Digital marketing باشد. به تازگی شرکت های استارتاپی و نیز موسسات پیشرو و صنایع مادر تلاش دارند با استفاده از تکنولوژی اوسینت به طراحی استراتژی های بازاریابی دیجیتال و حقیقی خود بپردازند.

بهترین نقطه استفاده از اوسینت در کمپین های بازاریابی است. هر کمپین را می توان به دو بخش آماده سازی کمپین، و نظارت بر کمپین تقسیم نمود. در هر دو بخش از کمپین های بازاریابی استفاده از کاربردهای اوسینت OSINT منجر به یافتن داده های بیرونی و متمایز کننده ای می شود که به تصمیم گیری درست و تسهیل فعالیت های تیم بازاریابی می انجامد.

کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال
کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال

در کمپین های بازاریابی، موارد زیر به عنوان کاربردهای اوسینت OSINT شناخته شده اند:

  • شناسایی و انتخاب اینفلوئنسرهای مناسب کمپین بازاریابی
  • ارزیابی آغازین و مستمر اینفلوئنسرها برای کمپین
  • ارزیابی فرآیند پیشرفت کمپین بازاریابی

به عنوان نمونه ای دیگر، برای شناسایی انرژی تجاری business energy مشتریان در بازارهای هدف و نیز شناسایی انرژی های تجاری محصولات رقبایمان در بازار در راستای تقویت محصولات و افزایش سهم بازارمان، پژوهش ها و کاربردهای اوسینت OSINT می توانند بسیار پر استفاده باشند.

کاربردهای اوسینت OSINT در پژوهش های روانشناسی چگونه است؟

روانشناسی به عنوان علم بررسی رفتار behavior و فرآیندهای ذهنی mental processes شناخته شده است. در حوزه های روانشناختی، یکی از منابع غنی تحلیل رفتاری، ثبت نتایج عملکرد و بازده افراد در زندگی آنهاست. به این کار نیم رخ سازی رفتاری behavioral profiling گفته می شود.

از جمله دشواری های تهیه پروفایل های رفتاری این است که یا باید ابزارها و افراد نظارتی در زمان های مشخص به ثبت رفتار فرد بپردازند و یا اینکه خود فرد در بازه های زمانی خاص طبق جداول زمانی اقدام به درج فعالیت و افکار خود بنماید.

اما فضای مجازی در دنیای دیجیتال امروزی این کار را به راحتی با داده های رقومی digital برای ما فراهم نموده است. اعمال و رفتارهای افراد در محیط های مجازی به ویژه در اپلیکیشن های شبکه های اجتماعی social networks نمونه ای از نیمرخ های رفتاری هستند. شرکت متا در زیر مجموعه های خود فیسبوک Facebook، اینستاگرام Instagram، و نرم افزار چت واتس اپ WhatsApp سال های زیادی است که مشغول پروفایل سازی از مشتریان و کاربران هستند.

در حوزه های سلامت روان، نرم افزارهای بیوریتم که به سنجش بیوریتم ها، چرخه های خواب و بیداری، فعالیت های ورزشی، تغذیه، تنفس و … می پردازند داده های بسیار مطلوبی برای کاربردهای اوسینت OSINT فراهم می آورند.

به گفته دکتر امیر محمد شهسوارانی روانشناس IPBSES، نکته بسیار مهم در کاربردهای اوسینت OSINT استفاده از اطلاعات مجاز و عمومی افراد است که پژوهشگران روانشناسی بسیار نسبت به آن حساس می باشند. به همین دلیل تمامی پژوهش های حوزه روانشناسی کد اخلاقی، رازداری، محرمانه بودن اطلاعات و کدهای کارآزمایی بالینی در کنار رضایت آگاهانه شرکت کنندگان را بعنوان پیش نیاز تایید پژوهش لازم دارند.

انجمن های عمومی و تخصصی روانشناسی و علوم اجتماعی

کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال
کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال

کاربردهای اوسینت OSINT در پژوهش های اجتماعی و نظرسنجی های چگونه است؟

یکی از مسایل بسیار مهم امروزی در تمامی برنامه های سیاست گذاری policy making شناخت دقیق ذهنیت مردم در جامعه و اجتماعات و لایه های زیر مجموعه آن می باشد. به همین منظور در سال های اخیر موسسات مختلفی با هدف افکارسنجی و نظرسنجی تشکیل شده اند و در بخش های مختلف به گردآوری داده ها می پردازند.

شکل رایج پژوهش های اجتماعی و نظرسنجی survey به صورت مصاحبه Interview می باشد. گاهی از اوقات این مصاحبه ها به شکل ساختمند structured و گاه بر حسب پاسخ های افراد تنظیم می شود. یکی از بزرگترین ایرادات نظرسنجی ها عنصر آگاهی awareness است که به آن اثر هاله ای hallow effect نیز می گویند.

به گفته دکتر امیر محمد شهسوارانی عصب روانشناس انستیتو رزا مایند IPBSES، اثر هاله ای اشاره به تاثیر آگاهی فرد از مشاهده شدن و تفکر خودآگاه در پاسخگویی به سوالات دارد. پژوهش های متعددی نشانگر خطاهای بنیادی سوگیری حین پاسخگویی خودآگاه افراد دارند. این موارد با استفاده از اوسینت تقریباً به سمت صفر میل می کنند.

بر اساس نتایج پژوهش های بسیار نوین، کاربردهای اوسینت OSINT در حوزه های نظرسنجی و پیمایش های اجتماعی دارای سودمندی های زیر می باشند:

  • گردآوری داده به شکل سریع و در لحظه
  • گردآوردی ایمن حجم زیادی از اطلاعات
  • شفافیت منبع
  • سهولت دسترسی
  • هزینه اندک گردآوری اطلاعات
  • فراهم شدن big data برای داده کاوی های پیشرفته
کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال
کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال

چگونه هکرها از تکنولوژی اوسینت OSINT استفاده می کنند؟

در گام نخست لازم است بدانیم که هکرها هم انسان هستند. هکرها هم همچون سایر کاربران در فضای مجازی اینترنت نیازمند دسته بندی اطلاعات هستند. در نتیجه هکر های هم مشتاق به کاربردهای اوسینت OSINT برای پیشبرد اهداف خود می باشند.

شاید بهتر باشد اینگونه بگوییم که در صورت استفاده از اطلاعات عمومی و آزاد غیر طبقه بندی شده، فرآیند کاری ما جزو تکنولوژی اوسینت است. اما در صورتی که پا را از این حد فراتر گذارده و به دنبال استفاده از اطلاعات طبقه بندی شده به شیوه های غیر اوپن سورس و آشکار باشیم، فعالیت ما هک hack محسوب می شود.

به طور معمول هکرها برای انجام فعالیت های خود و نفوذ به هدف، نیازمند دانستن اطلاعات مختلفی از آن هدف می باشند. اطلاعات مورد نیاز هکرها مواردی هستند که احتمالاً ممکن است منجر به باز شدن مسیرهایی برای آنها شوند.

مواردی همچون نرم افزارها و سخت افزارهای مورد استفاده، مشخصاتی همچون کد ملی، شماره گواهینامه، تاریخ تولد فرد یا نزدیکانش، شماره تلفن، و … که به احتمال زیادی ممکن است به عنوان گذرواژه password استفاده شوند، جزو موارد مورد علاقه هکرها هستند.

برای گردآوری چنین اطلاعاتی تکنولوژی اوسینت OSINT بهترین ابزار قانونی و بدون منع است که هیچ حساسیتی نیز برای سیستم های امنیت شبکه و هشیارسازی آنها ایجاد نمی کند.

کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال
کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال

آیا می توانیم با کاربردهای اوسینت OSINT درآمدزایی کنیم؟

جواب این سوال بستگی کامل به کاربردهای اوسینت OSINT در محیط پیرامون شما و میزان احاطه و اشراف شما به تکنولوژی اوسینت دارد. جواب ساده این است که بله درآمدزایی بسیاری می توان از تکنولوژی اوسینت داشت.

اما نکته مهم این است که در ابتدا لازم است همچون هر فرآیند تجاری، به ترسیم بوم کارآفرینی، طرح تجاری business plan، طراحی مسیر و امکان سنجی آن بپردازیم. افزون بر این، لازم است سطح مطلوبی از دانش در حوزه های شبکه، اینترنت، سخت افزار، نرم افزار، هوش مصنوعی و معماری پایگاه های داده داشته باشیم.

در نهایت، لازم است لیستی از نیازهای جامعه را که می توان با کاربردهای اوسینت OSINT به آنها پاسخ گفت بدست آوریم. موارد عمده کاربری های اوسینت شامل پژوهش های کمیته های حقیقت یابی برای پرونده های حقوقی و تیم وکلا، پژوهش های خبرنگاری، دسته بندی های اطلاعاتی، امنیت شبکه و مراقبت از نشتی اطلاعات، و به تازگی تحقیقات بازار market research می باشند.

همچنین، با توجه به نیاز روز افزون تحقیقات هوش مصنوعی به دسته بندی داده های موجود در سطح جهان حقیقی و مجازی، منبع درآمدزایی بالقوه بزرگی در کاربردهای اوسینت OSINT برای علاقمندان و متخصصان حوزه اوسینت قابل تصور است.

طبق بررسی های صورت گرفته درآمد سالانه متخصصان اوسینت نوسان بسیار زیادی دارد. دامنه دستمزد سالانه بین 25 هزار و پانصد تا 130 هزار دلار برای موارد مختلف اوسینت در نظر گرفته شده است. اما اکثریت کاوشگران اوسینت بین 41هزار و پانصد تا 84هزار و پانصد دلار در ماه در ایالات متحده امریکا درآمد دارند. این مبلغ برای یک شغل پاره وقت بسیار قابل توجه و دلپذیر می باشد.

کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال
کاربردهای اوسینت OSINT در جهان دیجیتال

چطور می توانیم تکنولوژی کاربردی اوسینت OSINT را یاد بگیریم؟

مبنای کاربردهای اوسینت OSINT استفاده از شیوه های پیشرفته جستجو است. بنابراین، بسته به هدف کاربری شما از اوسینت، لازم است پیش زمینه های خاصی را مورد نظر داشته باشید.

یادگیری مفاهیم و مبانی اولیه اوسینت به ادعای فروشندگان دوره های اوسینت در کمتر از 1 هفته مقدور است. شهریه های بسیار بالا و اغراق های زیادی در مورد توانمندی و نیز درآمدزایی های حوزه کاربردهای اوسینت OSINT شده است که در سر تا سر جهان مشاهده می گردد.

از نظر پایه، لازم است شما درکی از شبکه داشته باشید که شاید بهتر از هر چیزی گذراندن یک دوره کامل Network+ امری ضروری باشد. در گام بعدی آشنایی شما با انواع موتورهای جستجو، شیوه های جستجوی پیشرفته و همچنین فیلترهای جستجو در هر موتور جستجو، به شما کمک زیادی می کنند. تسلط بر گوگل و سیستم های google dorking به شما در این زمینه کمک زیادی می نمایند.

به گفته دکتر امیر محمد شهسوارانی برنامه نویس Java و JavaScript در انستیتو IPBSES، یادگیری زبان های برنامه نویسی مرتبط با شبکه از جمله اسمبلی، جاوا، و جاوا اسکریپت، برای تهیه نرم افزارهای اختصاصی گزارش گیری از نت به شما کمک شایانی خواهند کرد. آشنایی با پایگاه های داده ها و معماری پایگاه داده، نکته کلیدی در پیشرفت در اوسینت می باشد.

البته استفاده از ابزارهای آماده برای کاربردهای اوسینت OSINT نیز پیشنهاد می شوند که یادگیری کار با آنها بسیار ساده بوده و زمان بر نیستند. اما تسلط بر الگوها و الگوریتم های هوش مصنوعی و نیز تکنیک های اوسینت نیازمند مهارت هستند. این مهارت به معنای صرف زمان می باشد.

در نهایت شاید به شکل واقع گرایانه می توان گفت شما در مدت زمان 1 سال می توانید با تسلط بر مواردی همچون شبکه، CEH، برنامه نویسی تحت وب و نیز تکنولوژی های هوش مصنوعی و اوسینت OSINT به یک متخصص حرفه ای در اوسینت با درآمدی بسیار قابل توجه بدل شوید.

برای بحث، بررسی، تبادل نظر و پرسش و پاسخ پیرامون کاربردهای اوسینت OSINT می توانید به بخش پرسش و پاسخ تکنولوژی اوسینت OSINT مراجعه بفرمایید.

دکتر امیر محمد شهسوارانی

دکتر امیر محمد شهسوارانی؛ جامعه شناس/ روانشناس عضو نظام روانشناسی ایران، کانادا، ایالات متحده امریکا، و سوئد ارائه خدمات مشاوره فردی، گروه و سازمانی مجری پروژها های مدیریت منابع انسانی سازمان ها، استخدامی، ارزشیابی های ادواری پرسنلی، و ...

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا